Wsparcie budowy infrastruktury ładowania pojazdów

Dnia 31 grudnia 2019 r. weszło w życie rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków udzielania oraz sposobu rozliczania wsparcia ze środków Funduszu Niskoemisyjnego Transportu dla przedsiębiorców. Nie oznacza to jednak, że nabór wniosków na budowę infrastruktury ładowania pojazdów z napędem alternatywnym ruszył od początku 2020 r. Zgodnie z treścią rozporządzenia konieczne jest bowiem jeszcze udzielenie przez Komisję Europejską zgody na pomoc publiczną w postaci dopłat.

2020-04-07 10:32:19

Jednym z głównych celów rozporządzenia jest możliwość otrzymania przez przedsiębiorców wsparcia na budowę lub rozbudowę infrastruktury dla dystrybucji lub sprzedaży gazu ziemnego lub wodoru, lub infrastruktury do ładowania pojazdów energią elektryczną, wykorzystywanych w transporcie. Wsparcie nie może dotyczyć modernizacji infrastruktury już istniejącej.

Kto może się ubiegać

Warto wskazać, że na etapie prac legislacyjnych nastąpiła istotna zmiana w zakresie podmiotów, które mogą się ubiegać o otrzymanie wsparcia. Pierwotny projekt rozporządzenia istotnie zawężał ich krąg. Był to katalog zamknięty, obejmujący m.in. podmioty prowadzące działalność koncesjonowaną (dystrybucja paliw lub energii, obrót paliwem lub energią) lub będące operatorami ogólnodostępnej stacji ładowania (stacji gazu ziemnego). Ponadto konieczne było wykazanie co najmniej dwuletniego doświadczenia w realizacji konkretnego rodzaju działalności. W praktyce oznaczało to zamknięcie dostępu do budowy infrastruktury dla podmiotów z innych branż, które chciałyby rozwijać w Polsce nowoczesną flotę pojazdów zasilanych elektrycznie lub paliwem alternatywnym. Mowa tu m.in. o dealerach pojazdów, którzy co do zasady nie spełniali żadnego z wyżej wymienionych wymagań.

Po przeprowadzeniu konsultacji publicznych uwzględniono zgłoszone uwagi i określono w sposób najbardziej ogólny, że o wsparcie mogą ubiegać się przedsiębiorcy, którzy posiadają siedzibę lub oddział na terytorium Polski. Powyższe umożliwi budowę infrastruktury również przez inne zainteresowane podmioty, na przykład przez dealerów pojazdów, serwisy samochodowe czy wypożyczalnie pojazdów. Powyższą zmianę należy ocenić pozytywnie. Jest więc szansa, że cel wprowadzenia rozporządzenia – czyli popularyzacja pojazdów napędzanych elektrycznie oraz paliwami alternatywnymi – zostanie zrealizowany.

Co ważne, wsparcie budowy nie będzie mogło zostać udzielone, jeżeli wniosek o wsparcie został złożony po rozpoczęciu prac, czyli po:

  • podjęciu robót budowlanych (za które uznaje się chwilę podjęcia prac przygotowawczych na terenie budowy) lub
  • złożeniu pierwszego prawnie wiążącego zobowiązania do zamówienia urządzeń lub jakiegokolwiek innego zobowiązania, które sprawia, że realizacja przedsięwzięcia staje się nieodwracalna.

Powyższe ograniczenie w stosunku do inwestycji już rozpoczętych jest niestety konieczne z uwagi na wymogi prawne związane z zasadami udzielania pomocy publicznej, którą jest właśnie wsparcie budowy infrastruktury. Natomiast za rozpoczęcie prac nie będzie uznany zakup gruntów oraz prace przygotowawcze, takie jak uzyskanie zezwoleń i przeprowadzenie studiów wykonalności. Jeśli inwestycja jest dopiero na tym etapie, wówczas wsparcie może zostać udzielone.

Wysokość wsparcia

Najważniejsza dla przedsiębiorcy jest wysokość wsparcia udzielonego na budowę lub rozbudowę infrastruktury. Dofinansowanie obejmuje jedynie koszty, które kwalifikują się do objęcia wsparciem i nie może wynieść więcej niż 50% tych kosztów. Dodatkowo rozporządzenie określa maksymalne kwoty wsparcia dla określonych rodzajów stacji tankowania.

Przykładowo w przypadku stacji tankowania sprężonego gazu ziemnego (CNG) dopłata nie może przekroczyć  750 000 zł, a dla skroplonego gazu ziemnego (LNG) – 1,2 mln zł. W przypadku stacji tankowania energii elektrycznej o normalnej mocy ładowania – dopłata nie może przekroczyć 25 000 zł a dla stacji o dużej mocy ładowania 150 000 zł. Dodatkowo cały czas trzeba brać pod uwagę, że wsparcie nie może wynieść więcej niż 50% kosztów kwalifikujących się do objęcia wsparciem.

Do kosztów kwalifikujących się do objęcia wsparciem zalicza się koszty wskazane w rozporządzeniu, co oznacza, że jest to katalog zamknięty. Koszty te muszą dotyczyć infrastruktury wykorzystywanej wyłącznie na potrzeby dostawy gazu ziemnego, wodoru lub energii elektrycznej. Do kosztów zalicza się cenę nabycia nieruchomości lub koszty dzierżawy nieruchomości w okresie realizacji inwestycji, cenę nabycia środków trwałych lub koszt ich wytworzenia we własnym zakresie, koszty montażu i robót budowlanych, koszty instalacji przyłączeniowej, cenę nabycia wartości niematerialnych i prawnych, koszty związane z budową magazynów energii, koszty dokumentacji technicznej, koszty testów i odbiorów, jeżeli zwiększają wartość środków trwałych, podatki i opłaty niezbędne do realizacji prac inwestycyjnych poniesione w okresie ich trwania, inne niż podatek akcyzowy oraz VAT. Natomiast podatek VAT jest objęty wsparciem – ale tylko w zakresie inwestycji (co nie dotyczy już kosztów operacyjnych) – jeżeli podmiotowi ubiegającemu się o wsparcie nie przysługuje prawo do odliczenia tego podatku.

Przedsiębiorca, który wnioskuje o uzyskanie wsparcia na budowę/rozbudowę infrastruktury do tankowania, ma obowiązek zapewnić trwałość projektu przez co najmniej dwa lata od dnia oddania infrastruktury do użytkowania oraz ogólnodostępność stacji ładowania przez ten sam okres, a także ma obowiązek zapewnienia zgodności infrastruktury z wymaganiami technicznymi i eksploatacyjnymi określonymi w przepisach.

Wsparcie budowy infrastruktury ładowania pojazdów można uzyskać ze środków Funduszu Niskoemisyjnego Transportu. Co do zasady zgłaszanie wniosków o uzyskanie wsparcia będzie się odbywało w ramach konkursu przeprowadzanego przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW).

W celu uzyskania wsparcia oraz w celu zawarcia umowy należy złożyć wniosek o wsparcie. Informacje o naborach wniosków NFOŚiGW ogłasza na swojej stronie internetowej. W chwili ogłaszania konkursów będzie również ogłaszana forma pomocy – dotacja lub pożyczka.

Komisja do oceny projektów dokona oceny wniosków o wsparcie. W przypadku stacji ładowania ocenie będzie podlegać m.in. stopień przygotowania projektu do realizacji, obszar, na którym planowana jest realizacja projektu (także: czy projekt będzie realizowany wzdłuż sieci bazowej TEN-T), adekwatność i trafność lokalizacji infrastruktury do ładowania pojazdów a także wpływ na rozwój lokalnej sieci i poprawę dostępności infrastruktury ładowania pojazdów w małych i średnich miastach.

Jak należy ocenić zmianę?

Rozporządzenie w zakresie wsparcia budowy infrastruktury ładowania należy ocenić pozytywnie. Najistotniejsze jest określenie, że o wsparcie mogą ubiegać się przedsiębiorcy, którzy posiadają siedzibę lub oddział na terytorium Polski, bo to oznacza, że również podmioty zainteresowane rozwojem rynku elektromobilności będą mogły wybudować stacje tankowania pojazdów. Powyższe może dotyczyć dealerów pojazdów, serwisów samochodowych czy wypożyczalni pojazdów.

W przypadku ubiegania się przez dealera o wsparcie budowy stacji ładowania należy pamiętać, że nie będzie mogło ono zostać udzielone, jeżeli wniosek o wsparcie został złożony po rozpoczęciu budowy (za które uznaje się podjęcie prac przygotowawczych na terenie budowy) lub po złożeniu pierwszego prawnie wiążącego zobowiązania do zamówienia urządzeń lub jakiegokolwiek innego zobowiązania, które sprawia, że realizacja przedsięwzięcia staje się nieodwracalna.

Dodatkowo wsparcie budowy infrastruktury zostało zwolnione od podatku dochodowego, co również należy ocenić pozytywnie.

Obecnie w Polsce funkcjonuje ponad 500 punktów ładowania pojazdów elektrycznych. Są one dostępne w dużych miastach. Niestety możliwość korzystania z części z nich jest ograniczona tylko do pewnej liczby osób (np. klienci hoteli), a niektóre stacje ładowania są przystosowane jedynie do wybranych modeli pojazdów, na przykład supercharger dla pojazdów marki Tesla. Brak wystarczającej liczby punktów ładowania powoduje, że pojazdy o napędzie elektrycznym nie cieszą się w Polsce dużą popularnością. Dofinansowanie do stacji tankowania być może zachęci inwestorów do budowania kolejnych punktów ładowania, co wpłynie na zwiększenie liczby tych miejsc. Powyższe zmieniłoby podejście klientów do zakupu pojazdów elektrycznych. Zwiększenie liczby miejsc ładowania pojazdów elektrycznych może więc faktycznie wpłynąć na decyzję końcowych klientów o zakupie pojazdów elektrycznych. Wówczas miałyby one szanse stać się konkurencją dla pojazdów spalinowych.

Musimy jednak jeszcze uzbroić się w cierpliwość i poczekać do czasu wydania pozytywnej decyzji przez Komisję Europejską. Dopiero wtedy ruszą nabory wniosków o wsparcie.

Autorką tekstu jest Joanna Steliga, radca prawny

Bogdan Chudoba Adwokaci Doradcy Podatkowi

Tekst ukazał się w Magzynie FLOTA, 3/2020

ZNAJDŹ NAS: